Nhiều nhà môi giới bất động sản chuyên nghiệp nói đùa rằng môi giới bất động sản ngày nay không chỉ “chiến” với các môi giới khác mà còn phải “chiến” với chị bán hột vịt lộn, bác xe ôm và anh bảo vệ, thậm chí là cả người giúp việc – đây là những cò đất mới nổi trong thị trường bất động sản.
Một cư dân sống tại chung cư Q7 cho hay, chị giúp việc nhà anh vô tình biết được chuyện anh có ý định bán căn hộ đã ngỏ lời giới thiệu người mua nhà giúp. Là dân tỉnh lẻ, chưa từng làm môi giới bất động sản, nhưng chị lại dám cam đoan sẽ giúp anh bán được nhà, vì chị cũng vừa giúp bà hàng xóm chốt vụ mua bán thành công.
Vô cùng bất ngờ trước khả năng “tiềm ẩn” của chị giúp việc, anh này mới hỏi rõ hơn thì được biết chị có chơi với mấy người môi giới bất động sản và trở thành cầu nối môi giới để ăn chia hoa hồng khi việc mua bán thành công. Câu chuyện môi giới bất động sản của chị giúp việc chỉ là một trong rất nhiều câu chuyện hành nghề môi giới của những chị bán cháo, bán bún, hột vịt lộn, bác xe ôm, anh bảo vệ…
Do nguồn thu nhập từ tiền hoa hồng cùng sự bùng phát nhu cầu trong giao dịch bất động sản, các dự án nhà ở từ cao cấp đến bình dân phát triển không ngừng, thị trường nhà phố nhà lẻ đã chạm mốc 100% khiến nghề môi giới bất động sản trong mắt nhiều người là “nghề hái ra tiền”. Dù không có bằng cấp về môi giới bất động sản, vậy mà các cò đất này lại hoạt động khá hiệu quả và còn ngấm ngầm phân chia địa bàn với nhau. Hình thức hoạt động chủ yếu của những cò này chỉ là dẫn mối, ai cao cấp hơn một chút thì nhờ có mối quan hệ với chủ nhà mà có thể ra đứng mũi giao dịch, có khi thực hiện cả công đoạn công chứng hành chính.
Thực tế hiện nay tại các giao dịch bất động sản không hề đơn giản, chưa nói đến các vấn đề thủ tục pháp lý, ngay khi muốn bán nhà chủ nhà cũng không biết làm sao để kết nối được với người mua. Lợi dụng tâm lý muốn mua bán nhanh chóng, chủ nhà thường không quá quan tâm đến việc tìm người mua nhà nên khá dễ dãi. Thật ra, tình trạng xuất hiện các cò đất ăn theo này một phần do chính sự không chuyên nghiệp của những môi giới bất động sản luôn nhận mình là người chuyên nghiệp. Vì lợi nhuận trong giao dịch bất động sản, các môi giới sẵn sàng làm việc với cò đất để có sản phẩm giao dịch. Việc thương lượng ăn chia này cũng không mấy khó khăn, phải những cò “sừng sỏ” thì chia 50:50, với những cò mới vào nghề thì 70:30, còn những cò mới như bảo vệ, giúp việc thì nhận phí chỉ tầm 500.000 đồng cho mỗi lần giới thiệu khách đến cho môi giới.
Đấy là chuyện “cả nhà đều vui” khi ngã giá thành công, nhưng nếu một trong 2 bên trở mặt thì cái thiệt cuối cùng lại thuộc về chủ mua hoặc chủ bán, cò phá đám người mua, người bán; cò giới thiệu nhiều môi giới cùng lúc dẫn đến tình trạng các môi giới tranh chấp nhau, có khi nhà bán xảy ra vấn đề pháp lý thay vì tư vấn cho chủ nhà, cò ôm tiền hoa hồng cao chạy xa bay,…
Việc buôn bán với cò gặp rất nhiều bất trắc, không chỉ với chủ mua, chủ bán mà còn với cả người môi giới bất động sản. Anh Phong – một môi giới bất động sản tại Q. Phú Nhuận cho hay, nhiều cò đất sẵn sàng sử dụng chiêu trò để “cướp” khách với môi giới, anh từng trải qua rất nhiều trường hợp như vậy. Ví dụ như trường hợp khi anh nhận bán nhà cho một khách hàng, sau khi đầu tư đăng tin một thời gian, có khách hàng gọi cho anh nói có nhu cầu mua nhờ anh dắt đi xem nhà. Sau khi xem nhà xong, anh Phong hỏi về việc mua bán như thế nào thì khách hàng nói không hài lòng nhưng vài ngày sau anh nhận được tin chủ nhà của mình báo đã có khách mua nhà, người mua do chính khách mà anh từng dẫn đến giới thiệu. Trường hợp của anh Phong chỉ là một trong rất nhiều ví dụ cò đất “hớt tay trên” trong giao dịch mua bán bất động sản.
Bên cạnh sự chấp nhận dễ dãi thì cũng có rất nhiều chủ nhà muốn làm việc với môi giới chuyên ngiệp nhưng cũng không biết tìm đâu ra, ai cũng trong tâm lý bán nhà chắc chắn phải chịu chi phí cho môi giới, sợ bị chênh lệch giá, ép giá nên khi làm việc với các môi giới bất động sản đều có tâm lý đề phòng.
Quay lại trường hợp của anh Phong, thường thì khi rơi vào trường hợp này những người môi giới như anh chỉ biết ngậm ngùi bỏ hàng hoặc chấp nhận một chút hoa hồng cho có. Tuy nhiên anh Phong cho biết thêm, do đã làm môi giới bất động sản nhiều năm, nên anh ngày càng “khắt khe” hơn với chính khách hàng của mình, để tạo cho họ có thói quen chuyên nghiệp hơn. Trước khi nhận bất kỳ lời bán nhà cho khách nào, anh Phong đều nhờ khách hàng ký một hợp đồng bán nhà độc quyền để giảm thiểu rủi ro mất hàng sau khi đã phải tự đổ tiền đầu tư quảng cáo. Trong hợp đồng anh cũng cam kết sẽ hỗ trợ khách mọi thủ tục pháp lý, cũng như tìm người mua đúng giá. Nhờ có hợp đồng này mà anh Phong giảm thiểu được nhiều trường hợp bị cướp khách, giành khách với cò đất và đồng nghiệp. Anh Phong chia sẻ đây mới chính là mô hình hoạt động chuyên nghiệp cần phải áp dụng tại Việt Nam.
Mô hình mua bán bất động sản độc quyền này đã được áp dụng rất nhiều trên thế giới, nhưng tại Việt Nam do văn hóa “cả nể thân quen” mà nhiều chủ nhà sẵn sàng làm việc với cò, dẫn tới tình trạng bát nháo trong giao dịch nhà đất. Trong thời gian gần đây, theo xu hướng phát triển chung thì mô hình này cũng đã bắt đầu xuất hiện tại Việt Nam, như trường hợp ông John Lê, Tổng giám đốc Propzy Việt Nam, đang phát triển phần mềm Propzy.vn – một hình thức “Uber bất động sản” dành cho môi giới bất động sản, cho phép kết nối giữa người bán với người mua qua các hợp đồng phân phối độc quyền. Ông John Lê chia sẻ thêm, việc giao dịch bất động sản tại Việt Nam có nhiều bất cập, nhưng chính những bất cập này lại trở thành cơ hội để tổ chức và đưa công nghệ quản trị vào để ổn định. Môi giới bất động sản tại Việt Nam cần một tổ chức hướng dẫn để chuyên nghiệp hóa.
Theo Bùi Kim
